fbpx
czwartek, 16 maja, 2024
Strona głównaHistoria1058. rocznica Chrztu Polski i… Narodowy Marsz Życia

1058. rocznica Chrztu Polski i… Narodowy Marsz Życia

14 kwietnia 966 r. książę Mieszko I przyjął chrzest, który stał się początkiem naszej państwowości. W dniu kolejnej rocznicy tego wydarzenia odbył się w Warszawie Narodowy Marsz Życia pod hasłem „Niech żyje Polska” .

Dzień 14 kwietnia stał się od niedawna (dokładnie od 2019 r.) świętem państwowym na pamiątkę Chrztu Polski. 14 kwietnia 966 r. władca Polan Mieszko I (i jego dwór) przyjął chrzest. Tym samym rozpoczął się proces chrystianizacji Polski i budowania polskiej państwowości. O znaczeniu tej daty nie trzeba dzisiaj nikogo przekonywać – wystarczy przypomnieć sobie historię Polski, ale i historię innych plemion słowiańskich, po których dzisiaj praktycznie nie ma śladu. Czynnikiem, który ułatwił Niemcom (a także Duńczykom) zniszczenie wielu silnych plemion słowiańskich, było ich przywiązanie do pogańskiej wiary. A mówimy o silnych i licznych plemionach słowiańskich, które miały szansę na zbudowanie własnej państwowości. Wystarczy wspomnieć chociażby Wieletów, Obodrytów czy Serbołużyczan (którzy jako jedyna słowiańska mniejszość kultywują jeszcze swoją kulturę).

Wśród historyków istnieją rozbieżności tak co daty przyjęcia chrztu przez Mieszka, a zwłaszcza co do miejsca doniosłego dla naszej historii wydarzenia. Odnośnie daty chrztu – wszystko wskazuje na to, że miał on miejsce właśnie w Wielką Sobotę, gdyż w tamtym czasie, zgodnie ze zwyczajem, chrzty odbywały się w nocy przed uroczystościami Zmartwychwstania Pańskiego. Data 14 kwietnia jest zatem datą przyjętą przez historyków i de facto stanowi symboliczną cezurę, gdyż źródła nie potwierdzają jej w stu procentach. Oczywiście nie data jest tutaj jednak najważniejsza, ale sam fakt.

Księcia Polan do przyjęcia chrztu miała nakłonić jego żona Dobrawa,(która była już chrześcijanką), a którą Mieszko poślubił w 965 roku – tak w swoich kronikach pisze Gall Anonim:

„Mieszko objąwszy księstwo zaczął dawać dowody zdolności umysłu i sił cielesnych i coraz częściej napastować ludy sąsiednie dookoła. Dotychczas jednak w takich pogrążony był błędach pogaństwa, że wedle swego zwyczaju siedmiu żon zażywał. W końcu zażądał w małżeństwo jednej bardzo dobrej chrześcijanki z Czech, imieniem Dąbrówka. Lecz ona odmówiła poślubienia go, jeśli nie zarzuci owego zdrożnego obyczaju i nie przyrzeknie zostać chrześcijaninem. Gdy zaś on na to przystał, że porzuci ów zwyczaj pogański i przyjmie sakramenta wiary chrześcijańskiej, pani owa przybyła do Polski z wielkim orszakiem dostojników świeckich i duchownych, ale nie pierwej podzieliła z nim łoże małżeńskie, aż powoli a pilnie zaznajamiając się z obyczajem chrześcijańskim i prawami kościelnymi, wyrzekł się błędów pogaństwa i przeszedł na łono matki-Kościoła. Pierwszy więc książę polski Mieszko dostąpił łaski chrztu za sprawą wiernej żony; a dla sławy jego i chwały w zupełności wystarczy jeśli powiemy, że za jego czasów i przez niego Światłość niebiańska nawiedziła królestwo polskie”.

Przyjęcie chrztu przez Mieszka było więc w dużej mierze aktem politycznym. Władza księcia Polan została zsakralizowana i potwierdzona przez Kościół, a Mieszko tym samym stawał się władcą chrześcijańskim i za takiego musieli uznać go władcy germańscy. Decydując się na chrystianizację swego państwa, Mieszko przekreślał możliwość przymusowej chrystianizacji ze strony państw niemieckich. Co więcej, Mieszko jako władca chrześcijański mógł legitymizować podboje plemion ościennych, które wciąż wyznawały wielobóstwo. W skład ówczesnego państwa Mieszka I wchodziły ziemie Polan w Wielkopolsce (z głównymi ośrodkami w Gnieźnie, Poznaniu, Gieczu, na Ostrowie Lednickim), a także Mazowsze i Pomorze Wschodnie.

W późniejszych latach (po 966 r.) Mieszko przyłączył do swojego władztwa Pomorze Zachodnie, Śląsk i ziemię Wiślan w Małopolsce. Chrzest otwierał też dostęp państwa Mieszka I do łacińskiej cywilizacji i kultury, którą przybywający na ziemie Polan duchowni przekazywali wraz z szerzeniem prawd wiary. Co więcej, w tym czasie to właśnie duchowni, którzy znali łacinę, posiadali umiejętność czytania i pisania, prowadzili kancelarię książęcą, kontrolowali skarb oraz pełnili rolę posłów na obcych dworach. Na ziemiach polskich szybko zaczęła się rozwijać administracja kościelna. Już w 968 r. powstało pierwsze biskupstwo polskie w Poznaniu, a pierwszym biskupem został Jordan. W roku 1000 utworzono pierwsze arcybiskupstwo, którego siedziba znajdowała się w Gnieźnie. Podlegały mu biskupstwa w Kołobrzegu, Krakowie i Wrocławiu. Biskupstwo poznańskie było biskupstwem misyjnym i podlegało Stolicy Apostolskiej do 1075 r. Pierwszym arcybiskupem został Radzym Gaudenty, przyrodni brat męczennika, św. Wojciecha. Dzieło swojego ojca Mieszka I z powodzeniem kontynuował jego syn – Bolesław Chrobry.

W dniu Narodowego Święta Chrztu Polski odbył się w Warszawie Narodowy Marsz życia pod hasłem „Niech żyje Polska”. Jak informują organizatorzy, marsz miał być manifestacją na rzecz życia i rodziny, wiary i wierności, ale także wolności i niepodległości. Marsz to także wyraz solidarności z dziećmi poczętymi zagrożonymi aborcją i ofiarami tego przestępstwa – czyli dziećmi, które już nigdy się nie narodzą, a także z ich matkami i ojcami, którzy często są również ofiarami tego dramatu. Marsz ma być również wyrazem wdzięczności i odpowiedzialności za dziedzictwo, teraźniejszość i przyszłość chrześcijańskiej Polski. Tegoroczne wydarzenie odbyło się w szczególnym kontekście nowych czterech projektów aborcyjnych procedowanych w Sejmie RP.

Jarosław Mańka
Jarosław Mańka
Dziennikarz, reżyser, scenarzysta i producent, autor kilkunastu filmów dokumentalnych i reportaży (kilka z nich nagrodzonych). Absolwent historii na Uniwersytecie Jagiellońskim. Pasjonat podróży i tajemnic historii. Propagator patriotyzmu gospodarczego. Współpracownik magazynu „Nasza Historia”.

INNE Z TEJ KATEGORII

Męczennik, który sam domagał się, by zostać patronem Polski

16 maja w sanktuarium w Strachocinie uroczyście obchodzony jest odpust św. Andrzeja Boboli w rocznicę jego okrutnej śmierci, jaką odniósł z rąk Kozaków w 1657 r. Męczennik jest prawdopodobni jedynym świętym, który... sam domagał się, by zostać patronem Polski.
4 MIN CZYTANIA

Konstytucja 3 Maja nie była pierwszą w Europie? Wzorowała się na konstytucji Rzeczypospoliej Pawłowskiej

4 kwietnia 1791 roku, miesiąc przed uchwaleniem Konstytucji 3 Maja, Sejm Rzeczypospolitej uchwalił konstytucję (położonej na Wileńszczyźnie) Rzeczypospolitej Pawłowskiej – miniaturowej chłopskiej republiki założonej przez ks. Pawła Ksawerego Brzostowskiego. Ten wizjoner jako pierwszy w Europie ustanowił prawa znoszące pańszczyznę, nadające wolność osobistą oraz formę samorządu.
5 MIN CZYTANIA

Mistrz inżynierii mostowej i wielki polski filantrop

W tym roku mija 160 lat od otwarcia pierwszego warszawskiego stalowego mostu na Wiśle. Zaprojektował go Stanisław Kierbedź. Inny jego słynny most, zbudowany w Petersburgu, tak bardzo spodobał się carowi, że monarcha – jak głosi anegdota – spacerując po nim z Kierbedziem, z każdym mijanym przęsłem awansował konstruktora. Tym sposobem na końcu mostu Kierbedź był już generał-majorem.
10 MIN CZYTANIA

INNE TEGO AUTORA

Męczennik, który sam domagał się, by zostać patronem Polski

16 maja w sanktuarium w Strachocinie uroczyście obchodzony jest odpust św. Andrzeja Boboli w rocznicę jego okrutnej śmierci, jaką odniósł z rąk Kozaków w 1657 r. Męczennik jest prawdopodobni jedynym świętym, który... sam domagał się, by zostać patronem Polski.
4 MIN CZYTANIA

Konstytucja 3 Maja nie była pierwszą w Europie? Wzorowała się na konstytucji Rzeczypospoliej Pawłowskiej

4 kwietnia 1791 roku, miesiąc przed uchwaleniem Konstytucji 3 Maja, Sejm Rzeczypospolitej uchwalił konstytucję (położonej na Wileńszczyźnie) Rzeczypospolitej Pawłowskiej – miniaturowej chłopskiej republiki założonej przez ks. Pawła Ksawerego Brzostowskiego. Ten wizjoner jako pierwszy w Europie ustanowił prawa znoszące pańszczyznę, nadające wolność osobistą oraz formę samorządu.
5 MIN CZYTANIA

Czy komiksowa Biblia stanie się hitem również w Polsce?

Twórcy komiksowi pracujący dla Marvela i DC Komiks po sukcesie komiksu „JEZUS” postanowili zilustrować całą Biblię. Komiksowa adaptacja Pisma Świętego podbiła serca fanów w USA. Czy okaże się hitem również nad Wisłą?
2 MIN CZYTANIA