fbpx
niedziela, 19 maja, 2024
Strona głównaPodatkiBlokowanie konta firmy według uznania skarbówki?

Blokowanie konta firmy według uznania skarbówki?

Nowe przepisy miały dać organom Krajowej Administracji Skarbowej narzędzia do likwidowania szarej strefy i zwiększania należnych dochodów budżetowych. Zostały jednak napisane w taki sposób, że żaden, nawet najuczciwszy przedsiębiorca, nie może spać spokojnie. W każdej chwili, pod byle pretekstem i na długi czas grozi mu blokada rachunku firmy.

Na portalu Prawo.pl zamieszczono artykuł, który pokazuje, że wraz z wejściem w życie nowych przepisów urzędy skarbowe posiadły nadmierne uprawnienia w stosunku do przedsiębiorców. Przede wszystkim wątpliwym unormowaniem jest to, że nie tylko szef Krajowej Administracji Skarbowej (KAS), ale także naczelnicy urzędów skarbowych oraz celno-skarbowych mają możliwość „domagania się od banku informacji dotyczących rachunków bankowych i przeprowadzanych na nich operacji” i bank takie informacje skarbówce powinien przedstawić.

Naruszenie tajemnicy bankowej?

Zdaniem sporej części znawców prawa wątpliwy jest nie tyle sam fakt domagania się przez urzędników informacji o potencjalnie nieuczciwych operacjach, ile nieostre powody na to pozwalające. Przepisy bowiem „w znacznej mierze posługują się przesłankami otwartymi”, czyli mogą być interpretowane szeroko i praktycznie uznaniowo. A przecież zupełnie nie o to chodzi – prawodawcy po to niegdyś ustanowili prawo określające tajemnicę bankową, by chronić klientów indywidualnych i przedsiębiorców przed inwigilacją i nadużyciami.

Inwigilacja bez zawiadomienia

Za portalem Prawo.pl podajemy, jak to wygląda w nowych przepisach. A wygląda tak: „Organ ma możliwość domagania się wglądu do rachunku właściwie w każdym momencie, kiedy uzna to za stosowne. Posiadacz tego rachunku nawet nie będzie miał świadomości o tym fakcie”. Inaczej mówiąc: przedsiębiorca może nawet nie wiedzieć, że rachunki jego firmy są sprawdzane, bo organ skarbowy nie ma obowiązku o tym go poinformować.

Warto też wiedzieć (co przemknęło raczej niepostrzeżenie), że od lipca 2022 roku organy skarbowe mogą domagać się wglądu w rachunki zarówno osób fizycznych, jak i przedsiębiorców i to bez konieczności postawienia zarzutów prokuratorskich podejrzanym o łamanie prawa osobom. Wcześniej nie było to możliwe – ograniczenie uprawnień skarbówki w tym względzie wynikało właśnie z chęci zapobiegania urzędniczym nadużyciom, czyli stawianiu nawet uczciwych przedsiębiorców pod presją kontroli skarbowej. Do rachunków bankowych mógł mieć wgląd wyłącznie szef KAS lub naczelnik UCS, ale dopiero w przypadku wszczęcia kontroli podatkowej lub w toku postępowania podatkowego. Po zmianach prawa przepis ten został wykreślony i zastąpiony w tym względzie uznaniowością.

Reżim blokowania konta

Niejasne są też przepisy dotyczące blokowania rachunków bankowych przez KAS. Chociaż podstawowy okres takiego „zamrożenia” rachunku wynosi 72 dni, to bywa, że jest w dość dowolny sposób wydłużany, nawet do trzech miesięcy. Odbywa się to w oparciu o system teleinformatyczny izby rozliczeniowej (tzw. STIR). Blokada jest zakładana (i czasem przedłużana) w oparciu o wskaźnik ryzyka dotyczący danej firmy. Niestety działa ona w sposób zautomatyzowany – na podstawie zaprogramowanych algorytmów, których założenia wyjściowe nie są znane. W efekcie blokada rachunku następuje wyłącznie w oparciu o działanie tajemniczego algorytmu, a urzędnicy rozkładają ręce, że nie mogą samodzielnie jej zdjąć.

To tylko jedna z odsłon systematycznie umacniającej się władzy państwa nad wolną przedsiębiorczością. Coś, co powinno być przyczynkiem do zmian w nadchodzącym 2023 roku.

Robert Azembski
Robert Azembski
Dziennikarz z ponad 30-letnim doświadczeniem; pracował m.in. w „Rzeczpospolitej”, „Wprost” , „Gazecie Bankowej” oraz wielu innych tytułach prasowych i internetowych traktujących o gospodarce, finansach i ekonomii. Chociaż specjalizuje się w finansach, w tym w bankowości, ubezpieczeniach i rynku inwestycyjnym, nieobce są mu problemy przedsiębiorców, przede wszystkim z sektora MŚP. Na łamach magazynu „Forum Polskiej Gospodarki” oraz serwisu FPG24.PL najwięcej miejsca poświęca szeroko pojętej tematyce przedsiębiorczości. W swoich analizach, raportach i recenzjach odnosi się też do zagadnień szerszych – ekonomicznych i gospodarczych uwarunkowań działalności firm.

INNE Z TEJ KATEGORII

Szykują nam nowy podatek. Efektem będą drastyczne podwyżki cen gazu, węgla i paliwa

Jak informuje „Rzeczpospolita”, węgiel będzie droższy nawet o połowę, a olej napędowy o ponad 50 gr na litrze. Taki będzie efekt wprowadzenia przez rząd nowego podatku wynikającego z unijnej dyrektywy o systemie handlu emisjami gazów cieplarnianych. Jej uchwalenie ma nastąpić do końca 2024 r.
2 MIN CZYTANIA

Apel rzecznika MŚP do premiera w sprawie składki zdrowotnej

Adam Abramowicz, rzecznik małych i średnich przedsiębiorców, zwrócił się do premiera Donalda Tuska z listem dotyczącym dwóch szczególnie ważnych dla przedsiębiorców zapowiedzi rządu.
2 MIN CZYTANIA

Będzie ZUS od wszystkich umów cywilnoprawnych?

Rząd prowadzi prace nad ozusowaniem wszystkich umów cywilnoprawnych oraz likwidacją tak zwanych zbiegów tytułów do ubezpieczeń społecznych.
2 MIN CZYTANIA

INNE TEGO AUTORA

Jak ożywić martwy parkiet nad Wisłą?

Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie nie służy tak naprawdę ani inwestycjom indywidulanym, ani małym i średniej wielkości firmom. Tym pierwszym w założeniu miała dawać okazje do zysków, dla tych drugich zaś być miejscem pozyskiwania kapitału na rozwój. Tymczasem uciekają z niej zarówni mali, jak duzi.
4 MIN CZYTANIA

Jesteś „pod wpływem”? Nie ruszysz autem

Amerykańska Krajowa Administracja ds. Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego (NHTSA) chce wykonać zalecenie Kongresu, by wszystkie nowe auta miały zainstalowaną technologię uniemożliwiającą prowadzenie pod wpływem alkoholu.
< 1 MIN CZYTANIA

Obojętnie, co zrobimy, klimat i tak będzie się zmieniał

Nawet zupełne zaprzestanie emisji CO2 pochodzącego z przemysłu nie wpłynie na zatrzymanie zmian klimatu na Ziemi – przekonuje w zamieszczonym we „Wprost” artykule pt. „Klimat a Człowiek” prof. dr hab. inż. Piotr Wolański, przewodniczący Komitetu Badań Kosmicznych i Satelitarnych PAN.
4 MIN CZYTANIA