fbpx
sobota, 25 maja, 2024
Strona głównaFelietonCzy obniżka stóp procentowych była potrzebna?

Czy obniżka stóp procentowych była potrzebna?

Wydaje się jednak, że polski sektor bankowy poradzi sobie z niższymi stopami, chociaż nie obędzie się bez pogorszenia wyniku finansowego działających w nim instytucji. Szczególnie narażone na negatywne skutki tego ruchu są te podmioty, których wyniki także przed wybuchem kryzysu epidemicznego nie były najlepsze. Bank centralny ma jednak narzędzia, aby pomóc tym, które na obniżce mogą ucierpieć najbardziej.

Kluczem do zrozumienia tej decyzji jest najpewniej ocena członków RPP dotycząca perspektyw polskiej gospodarki. Dramatycznie niskie – chociaż i tak w minionym miesiącu ulegające lekkiej poprawie – są nastroje wśród konsumentów. Zarówno bieżący jak i wyprzedzający wskaźnik ufności konsumenckiej są na głębokim minusie (odpowiednio – 30,1 oraz – 37,3). Wskaźnik ogólnego klimatu koniunktury gospodarczej w wielu branżach także szoruje po dnie. Wszystkie badane przez GUS sektory notują niewidziane od lat spadki. Niepewna przyszłość będzie miała prawdopodobnie negatywny wpływ na popyt, zarówno inwestycyjny, jak i konsumpcyjny. To zaś przełożyć się może na pojawienie się presji deflacyjnej. Przyczyni się do tego także pogorszenie warunków finansowych ludności, w związku ze spodziewanym wzrostem bezrobocia oraz cięciami wynagrodzeń.

Co ciekawe, rośnie kwota depozytów gospodarstw domowych i przedsiębiorstw niefinansowych, według stanu na 20 kwietnia (czyli już po marcowej i kwietniowej obniżce) ich wartość zwiększyła się o ponad 14 mld zł w porównaniu z poprzednim miesiącem. Jednocześnie ankietowanego przez NBP banki informują o zaostrzeniu kryteriów udzielania kredytów, zarówno firmowych jak dla gospodarstw domowych. Wyraźnie spadł popyt na kredyt ze strony dużych firm, co także interesujące, dla mniejszych pozostał praktycznie bez zmian. Niemniej per saldo zainteresowanie tą formą finansowania biznesu będzie malało. Wydaje się, że może to być trwała tendencja wynikająca z adaptacyjnych działań przedsiębiorstw do nowych warunków gospodarczych.

Znaczna część zobowiązań firm i osób fizycznych uzależnionych jest od stawki WIBOR, jej zmniejszenie pozwala na zachowanie większej części dochodu w portfelu kredytobiorców. W związku ze wzrostem przezornościowego popytu na pieniądz i tak pokaźny kawałek tych środków trafi do banków. Jest jednak szansa także na to, że w pewnej proporcji zostaną one przeznaczone na bieżącą konsumpcję, tej sprzyjać może także wyraźnie hamująca inflacja oraz poprawa nastrojów wynikająca z łagodzenia obostrzeń.

Przy rosnącej bazie depozytowej i niskich stopach procentowych banki powinny być także bardziej zainteresowane finansowaniem gospodarki, zważywszy na to, że dochód czerpią głównie z marży odsetkowej. Aby ją wypracować, muszą pożyczać. Bez tego ich biznes zwyczajnie nie będzie miał sensu. Przy niskich stopach zdolność kredytowa, nawet przy zaostrzonych kryteriach, może być łatwiejsza do osiągnięcia. To powinno przynajmniej częściowo złagodzić restrykcyjne podejście banków, planujących zaostrzenie warunków udzielania kredytów.

Na decyzję RPP spojrzeć trzeba nie tylko z perspektywy sektora bankowego, na ruch ten patrzeć należy przede wszystkim w kontekście poprawy koniunktury. NBP ma przede wszystkim wspierać stabilność cen, jeśli jednak może podejmować działania nieprzeczące temu celowi, a wspomagające wzrost, powinien to czynić. Warto zaznaczyć, że nawet w samej ustawie o Narodowym Banku Polskim czytamy (art. 3 ust. 1): „Podstawowym celem działalności NBP jest utrzymanie stabilnego poziomu cen, przy jednoczesnym wspieraniu polityki gospodarczej Rządu, o ile nie ogranicza to podstawowego celu NBP” (podkreślenie – KG).

INNE Z TEJ KATEGORII

Czego oczy nie widzą, tego sercu nie żal

Z pewnością zgodzimy się wszyscy, że najbardziej nieakceptowalną i wywołującą oburzenie formą działania każdej władzy, niezależnie od ustroju, jest działanie w tajemnicy przed własnym obywatelem. Nawet jeżeli nosi cechy legalności. A jednak decydentom i tak udaje się ukryć przed społeczeństwem zdecydowaną większość trudnych i nieakceptowanych działań, dzięki wypracowanemu przez wieki mechanizmowi.
5 MIN CZYTANIA

Legia jest dobra na wszystko!

No to mamy chyba „początek początku”. Dotychczas tylko się mówiło o wysłaniu wojsk NATO na Ukrainę, ale teraz Francja uderzyła – jak mówi poeta – „w czynów stal”, to znaczy wysłała do Doniecka 100 żołnierzy Legii Cudzoziemskiej. Muszę się pochwalić, że najwyraźniej prezydent Macron jakimści sposobem słucha moich życzliwych rad, bo nie dalej, jak kilka miesięcy temu, w nagraniu dla portalu „Niezależny Lublin”, dokładnie to mu doradzałem – żeby mianowicie, skoro nie może już wytrzymać, wysłał na Ukrainę kontyngent Legii Cudzoziemskiej.
5 MIN CZYTANIA

Rozzłościć się na śmierć

Nie spędziłem majówki przed komputerem i w Internecie. Ale po powrocie do codzienności tym bardziej widzę, że Internet stał się miejscem, gdzie po prostu nie można odpocząć.
6 MIN CZYTANIA

INNE TEGO AUTORA

RAPORT: Banki centralne wobec podwyższonej inflacji

Patrząc na wskaźnik inflacji, można odnieść wrażenie, że jakaś maszyna przeniosła nas o kilka dekad do tyłu. Polski odczyt dynamiki cen jest najwyższy od 20 lat, inflacja konsumencka w Stanach Zjednoczonych osiągnęła poziom niewidziany tam od ponad trzech dekad. Podobnie jest w strefie euro. Niemcy mają inflację porównywalną z tą z początku lat 90. Dziennikarze pytają ekonomistów i polityków, kiedy ceny wyhamują i wszystko wróci do normy.
11 MIN CZYTANIA

DEBATA WIDEO: Skąd ta inflacja? Odpowiadają Kluza, Liberadzki, Sokal

Nie wiesz, skąd ta inflacja? Obejrzyj naszą debatę z udziałem wybitnych ekspertów. Wiele pytań i równie dużo trafnych odpowiedzi!

Prof. Dariusz Gątarek: „Przyczyn inflacji szukałbym poza Polską” [WYWIAD]

O bieżącej sytuacji gospodarczej w Polsce rozmawiamy z prof. Dariuszem Gątarkiem, światowej renomy ekonomistą zajmującym się tematyką zarządzania ryzykiem i wyceną pochodnych instrumentów finansowych. Byłym doradcą prezesa NBP Sławomira Skrzypka.
5 MIN CZYTANIA