W jaki sposób po pandemii odbudować gospodarkę i społeczeństwo? Jaki model rozwoju obrać, aby był sprawiedliwy, niskoemisyjny i odporny na zmiany klimatu? Największe polskie przedsiębiorstwa, wspierane przez administrację rządową, przekierowują się na myślenie o ekologicznych źródłach energii.

Pandemia COVID-19 nie przesłoniła konieczności rozpoczęcia procesu transformacji energetycznej i zredefiniowania wobec tego nie tylko postaw rządów, ale także wiodących przedsiębiorstw. Zmniejszenie emisji CO2 oraz innych szkodliwych gazów nie przestało być w Europie priorytetem. – Pandemia testuje naszą polityczną determinację w dążeniu do osiągnięcia celów klimatycznych. Nie przestajemy działać i nadal realizujemy naszą długoterminową wizję transformacji w czystą i zieloną gospodarkę – mówi Małgorzata Jarosińska-Jedynak, minister funduszy i polityki regionalnej.

Na rzecz OZE

Chcąc osiągnąć te ambitne cele, konieczne jest partnerstwo i współpraca, zarówno po stronie przedsiębiorstw, jak i administracji publicznej. Jednym z przykładów tego rodzaju działań są wspólne inicjatywy sektora kolejowego, który już dzisiaj jest najbardziej energooszczędnym i ekologicznym środkiem transportu.

Kolej zużywa niecałe 2 proc. energii w skali kraju, jednak w sektorze jest wciąż duży potencjał do zwiększenia efektywności energetycznej. Głównym celem Centrum Efektywności Energetycznej Kolei (CEEK), które zrzesza niemal 100 podmiotów odpowiedzialnych za konsumpcję 95 proc. energii w sektorze, jest ograniczenie zużycia energii o 1,2 TWh w perspektywie 10 lat. Pozwoli to na redukcję emisji CO2 o ponad 1 mln ton. CEEK opracował również projekt „zielonej kolei”, czyli transformacji źródeł zasilania pociągów w Polsce. Główną rolę w tym projekcie powierzył PKP Energetyka, spółce, która zasila polską kolej. Właśnie ta inicjatywa została zaprezentowana na forum ONZ. Jej wdrożenie umożliwi zasilanie polskiej kolei w 85 proc. z odnawialnych źródeł energii. Perspektywa osiągnięcia tego celu to 2030 r. Szacuje się, że program mógłby stymulować inwestycje w OZE o wartości 6–10 mld zł w ciągu 10 lat. Te wszystkie działania pozwolą na redukcję emisji CO2 o ponad 9 mln ton.

– Warto podkreślić, że projekt zakłada docelowo doprowadzenie do zeroemisyjnej kolei w Polsce. Oparcie zasilania o OZE nie tylko pozytywnie wpłynie na środowisko, ale także pozwoli zwiększyć konkurencyjność całej branży. Kluczem do skutecznej realizacji tak dużego projektu jest stworzenie atrakcyjnych warunków inwestycyjnych dla budowy instalacji OZE oraz współpraca całego sektora kolejowego – mówi Wojciech Orzech, prezes PKP Energetyka.

Międzynarodowa reprezentacja

Nic więc dziwnego, że PKP Energetyka, wraz z innymi firmami wykazującymi szczególną dbałość o środowisko naturalne, „zeroemisyjność” i zrównoważony rozwój, znalazła się w gronie zaproszonych gości, delegowanych na tegoroczny Szczyt United Nations Global Compact Leaders Summit. Podczas tego szczytu 200 ekspertów z całego świata przez 26 godzin nieprzerwanej transmisji on-line obradowało, jak znaleźć wspólne rozwiązanie dla problemu nierówności, kryzysu klimatycznego oraz pandemii COVID-19.

UN Global Compact jest agendą ONZ, która od 20 lat pracuje na rzecz bardziej odpowiedzialnego i zrównoważonego rozwoju. W tym roku szczyt odbywał się pod hasłem odbudowy i partnerstwa: „Recover better, recover stronger, recover together”. Wśród uczestników znaleźli się m.in. niemiecka kanclerz Angela Merkel i były wiceprezydent USA Al Gore. Polski rząd reprezentował m.in. minister klimatu Michał Kurtyka. Delegacje poszczególnych krajów składały się z reprezentantów rządów oraz wybranych przedstawicieli biznesu, wdrażających projekty w zakresie zrównoważonego rozwoju. Polskiej delegacji przewodziła Małgorzata Jarosińska-Jedynak, minister funduszy i polityki regionalnej, a w jej składzie znaleźli się także przedstawiciele firm podejmujących „zielone projekty”: Jerzy Kwieciński (PGNiG), Wojciech Orzech (PKP Energetyka), Katarzyna Zawodna-Bijoch (SKANSKA C.D. Europe) oraz Piotr Michałowski (Europejski Bank Inwestycyjny).

– Firmy takie jak PGNiG, Skanska i PKP Energetyka charakteryzuje podejmowanie „oddolnych” inicjatyw na rzecz zmniejszania emisji CO2 do atmosfery, praca nad nowymi, sprzyjającymi środowisku modelami technologicznymi i innowacyjne partnerstwo na rzecz osiągnięcia gospodarki niskoemisyjnej – mówi Kamil Wyszkowski, dyrektor generalny UN Global Compact.

Projekt „Zielona Kolej”, nad którym pracują polskie firmy kolejowe, spotkał się z dużym zainteresowaniem na forum ONZ jako case study, które ma realną szansę stać się elementem odbudowy gospodarki w sposób przyjazny dla środowiska. Co szczególnie istotne, inicjatywa polskiej branży kolejowej spełnia warunki aplikacji i może być wdrażana także na innych rynkach.

Z dbałością o klimat

O wyzwaniach związanych z pandemią koronawirusa i ich wpływie na strategie działania biznesu rozmawiali uczestnicy panelu „The Power of Partnerships in a Time of Crisis and Recovery”. Zarówno światowi przywódcy, jak i przedstawiciele delegowanych firm, którym szczególnie zależy na realizacji celów klimatycznych przy zachowaniu zasad zrównoważonego rozwoju, starali się wspólnie odpowiedzieć na pytanie o możliwość odbudowy gospodarki przy jednoczesnym dążeniu do osiągnięcia neutralności klimatycznej. Jedno nie ulega wątpliwości: także wiodące polskie firmy wstąpiły na tę drogę.