Wizja świata w krajach najbardziej rozwiniętych oparta na ewolucji społecznej, określanej mianem „Społeczeństwa 5.0” (Society 5.0) oraz praca zdalna – trend, który pozostanie z nami na dłużej. To wiodące tematy z 10. edycji raportu Monitoring trendów w innowacyjności 2021 opracowanego przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości, który przedstawia najważniejsze trendy technologiczne w globalnej gospodarce.

społeczeństwo 5.0 - grafika wpisu
Fot. Pixabay
Agencja jako instytucja wspierająca innowacyjność i przedsiębiorczość na bieżąco obserwuje trendy społeczno-gospodarcze. Raport jest przygotowywany w oparciu o analizy wielu źródeł – ogólnodostępnych danych, najnowszej literatury oraz raportów publikowanych przez polskie i zagraniczne instytucje.
W najnowszej edycji raportu, już dziesiątej, przedstawiono wyniki monitoringu Narodowych Systemów Innowacji (NSI) 23 wysoko rozwiniętych krajów. Wśród nich prezentujemy obszerny monitoring najważniejszych trendów w innowacjach z Hiszpanii oraz przegląd nowości w NSI m.in. ze Stanów Zjednoczonych, Chin, Finlandii, Niemiec i Japonii.

Społeczeństwo 5.0 – japońska wizja społecznej ewolucji

Na naszych oczach rozpoczyna się kolejny etap ewolucji społecznej, który Japonia określiła mianem „Społeczeństwa 5.0”. Nowy model społeczny nazywany jest również superinteligentnym (Super-smart society), opartym na danych (Data-Driven Society) lub opartym na wiedzy (Knowledge-Intensive Society).
– Trzy elementy napędzają innowacje społeczne: dane, informacje i wiedza. Dotychczas proces konwersji odbywał się poprzez interakcje człowiek–komputer. W społeczeństwie 5.0 ten proces będzie prowadzony bez interwencji człowieka. Ludzie mają korzystać z ostatecznego wyniku przetworzenia danych – stwierdza Anna Skowrońska z Departamentu Analiz i Strategii PARP.
Żeby móc iść dalej, trzeba usprawnić procesy międzyludzkie włączając w nie sztuczną inteligencję. Koncepcja Society 5.0 zakłada, że sztuczna inteligencja z japońskiego planu ma być wszechobecna i działać spójnie w całym społeczeństwie. Dzięki niej na ulicach będzie możliwy płynny ruch pojazdów autonomicznych, miasta będą mogły połączyć się z innymi miastami, a społeczeństwa z innymi społeczeństwami.
Koncepcja Społeczeństwa 5.0 stawia człowieka w centrum uwagi, jest spójna z celami zrównoważonego rozwoju.

Praca zdalna  popularny model pracy

Na skutek COVID-19 o połowę wzrósł odsetek ludzi pracujących zdalnie. Według badań zmiana preferencji pracowników, w tym do pracy zdalnej lub hybrydowej to drugi – po szybkim postępie technologicznym – czynnik, który w ciągu najbliższych 3-5 lat zmieni rynek pracy. Coraz większa liczba pracowników uważa, że model hybrydowy łączący w różnych proporcjach pracę zdalną i pracę stacjonarną w biurze lub u klienta byłby idealnym modelem pracy.
– Zgodnie z danymi GUS z cyklicznego badania „Popyt na pracę”, na koniec 2020 r. udział osób, które pracowały zdalnie w związku z pandemią COVID-19 wyniósł 10,8 proc. To wzrost o 5 p.p. w porównaniu z końcem poprzedniego kwartału. Takie funkcjonowanie firm przyspieszyło lub wymusiło innowacyjne działania związane głównie z rozwojem cyfrowym – zauważa Iwona Krysińskaz Departamentu Analiz i Strategii PARP.

Długookresowa perspektywa pracy hybrydowej lub pracy zdalnej może spowodować upowszechnienie rozwiązań dotyczących m.in.:

  • rozwoju infrastruktury sprzyjającej pracy poza biurem,
  • określenia regulaminów odnoszących się do pracy poza siedzibą firmy,
  • rozwoju technologii cyfrowych oraz systemu ochrony danych i zapewnienia cyberbezpieczeństwa,
  • alternatywnych systemów motywacji,
  • rozwoju metod i szkoleń związanych z zarządzaniem ludźmi.
Więcej informacji na stronie publikacji TUTAJ.
„Monitoring trendów w innowacyjności” stanowi część szerszych działań z zakresu monitoringu Narodowych Systemów Innowacji, realizowanych w ramach projektu PARP – inno_LAB.
Raport opiera się na analizie publicznie dostępnych danych, najnowszej literatury z zakresu innowacyjności, w tym także publikowanych przez instytucje stanowiące system wspierania innowacyjności w wybranych krajach. Jego celem jest systematyczne wyszukiwanie i analizowanie zjawisk technologicznych, społecznych, politycznych czy gospodarczych, które wpływają na rozwój innowacyjnych rozwiązań, wzrost przedsiębiorstw, a także poprawę jakości życia społeczeństw. Publikacja jest finansowana z funduszy europejskich w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój.