fbpx
czwartek, 25 kwietnia, 2024
Strona głównaŚwiatCo Unia Europejska może jeszcze zrobić w sprawie Rosji?

Co Unia Europejska może jeszcze zrobić w sprawie Rosji?

Unia Europejska, mimo oporu niektórych państw członkowskich, od początku wojny wywiera presję na Moskwę. Unijne działania wobec Rosji przełamują bariery, które jeszcze nie tak dawno były nie do przełamania i stanowiły temat tabu. Uznanie Rosji przez Parlament Europejski za państwo sponsorujące terroryzm jest tego najlepszym przykładem.

Poparcie dla rezolucji, by uznać Rosję za państwo sponsorujące terroryzm było w Parlamencie Europejskim ogromne – 494 głosy za (70 proc. poparcia). I chociaż to tylko deklaracja, bo rezolucja nie ma charakteru prawnie wiążącego, to jednak można ją postrzegać jako kolejny krok w unijnej strategii przeciwko inwazji na Ukrainę.

Zdaniem komentatorów Parlament Europejski przygotowuje grunt dla państw członkowskich, które dążą do jeszcze większego „osaczenia” Putina. Do tej pory UE zatwierdziła łącznie osiem pakietów sankcji. Oczywiście nie obyło się bez kontrowersji, część sankcji musiała zostać zmodyfikowana (a nawet złagodzona), aby osiągnąć wymaganą jednomyślność. Jak dotąd największy opór stawiają Węgry, które już zapowiedziały, że są przeciwne kolejnym obostrzeniom wobec Kremla.

Czemu służy uchwała PE?

Zasadniczo rezolucja Parlamentu Europejskiego jest niczym innym jak sygnałem politycznym, ponieważ sama w sobie nie wywołuje skutków prawnych. Chodzi raczej o przygotowanie gruntu pod konfiskatę rosyjskich aktywów, które w Europie były dotychczas jedynie zamrożone. Ponadto ma służyć postawieniu Władimira Putina przed trybunałem międzynarodowym po zakończeniu wojny, a także stopniowemu zamrożeniu stosunków dyplomatycznych z Rosją.

„Konfiskata rosyjskich aktywów pomogłaby w odbudowie Ukrainy” – mówi inicjator rezolucji, poseł Charlie Weimers ze szwedzkiej prawicowo-populistycznej partii Szwedzcy Demokraci. „Dopóki Rosja nie wycofa się z Ukrainy, żaden prawdziwy pokój nie będzie możliwy. (…) Rosja musi zrozumieć, że nie tylko jednostki są odpowiedzialne za zbrodnie wojenne, ale także państwo rosyjskie musi ponieść odpowiedzialność za zniszczenia i umyślny terror na Ukrainie” – dodaje Weimers.

Rezolucja jest pierwszym krokiem do osiągnięcia tego celu. Ogłoszenie kraju jako sponsora terroryzmu to zdarzenie bezprecedensowe. Co prawda w ramach Wspólnoty funkcjonuje unijna lista terrorystów, jednak umieszczane są na niej osoby i organizacje, a nie poszczególne kraje. Inicjatorzy rezolucji są jednak zdania, że uznanie Rosji za państwo sponsorujące terroryzm stwarza podstawy dla otwarcia nowej instancji. Mowa tutaj o liście krajów – na wzór amerykański – która umożliwiłaby uruchomienie szeregu znaczących środków ograniczających przeciwko wpisanym na nią państwom. Obecnie USA uznają za państwa sponsorujące terroryzm cztery kraje: Kubę, Iran, Koreę Północną i Syrię. Umieszczenie na liście skutkuje nałożeniem sankcji, m.in. zablokowaniem amerykańskiej pomocy zagranicznej i eksportu uzbrojenia, kontrolą wywozu produktów podwójnego zastosowania i restrykcjami finansowymi, a także zerwaniem stosunków dyplomatycznych.

Pojawiają się jednak głosy krytyczne wobec pomysłu stworzenia unijnej listy krajów sponsorujących terroryzm. Komentatorzy podkreślają, że to Rada, a nie Parlament jest odpowiedzialna za nakładanie sankcji. Ich zdaniem znaczenie takich list w praktyce jest znikome. Pojawia się również kwestia uzyskania konsensusu całej dwudziestki siódemki w sprawie wpisania jakiegoś kraju na listę. Zamiast mnożyć byty, należy skupić się nad kolejnym pakietem sankcji – dodają oponenci.

Co jeszcze Unia może zrobić?

Niewiele więcej niż kontynuować nakładanie sankcji. Parlament Europejski apeluje, aby ograniczyć stosunki dyplomatyczne z Rosją do minimum, a także, aby zamknąć i zakazać funkcjonowania rosyjskich instytucji, bo te zazwyczaj rozpowszechniają rosyjską propagandę.

Rosyjska inwazja na Ukrainę trwa już dziewięć miesięcy. W tym czasie NATO wielokrotnie przypominało zachodnim partnerom, że we wspieraniu Kijowa nie ma miejsca na zmęczenie i wyczerpanie. W przypadku UE pole manewru jest jednak coraz węższe, bo unijne kraje nie mają odwagi, a przez to nie osiągają zgody w sprawie rosyjskiego gazu. Zależność energetyczna od Rosji jest nadal bardzo duża i choć maleje, to dopóki istnieje nie jest możliwe prawdziwe „dociśnięcie” Putina.

Marta Mita
Marta Mita
Absolwentka handlu międzynarodowego na Uniwersytecie Vigo w Hiszpanii, specjalizująca się w zagadnieniach związanych z Unią Europejską, w szczególności tematyce wpływu prawa unijnego na gospodarkę krajów członkowskich, a także europeizacją społeczeństw w kontekście tożsamości narodowej obywateli. Autorka licznych artykułów poświęconych europejskiemu rynkowi pracy i polityce społecznej.

INNE Z TEJ KATEGORII

Małopolska przyciąga więcej gości niż kurorty nad Morzem Śródziemnym

W 2023 roku zarezerwowano przez internet w Unii Europejskiej rekordową liczbę noclegów na wynajem krótkoterminowy.
2 MIN CZYTANIA

Chcesz zrobić karierę w unijnych instytucjach i pochodzisz z Europy Wschodniej? Masz duży problem

W ubiegłym roku ani jeden obywatel pochodzący z krajów Europy Środkowo-Wschodniej nie zajął kierowniczego stanowiska w jednostkach administracji Unii Europejskiej.
2 MIN CZYTANIA

35-godzinny tydzień pracy w Niemczech – jak reagują na to niemieckie firmy?

Nie tylko w Polsce, lecz także w Niemczech coraz częściej mówi się o skróceniu tygodnia pracy z 40 do 35 godzin. Po miesiącach negocjacji i wielu strajkach Deutsche Bahn zamierza spełnić żądanie Związku Maszynistów Niemieckich (GDL) odnośnie 35-godzinnego tygodnia pracy. Co sądzą o tym inne niemieckie przedsiębiorstwa?
5 MIN CZYTANIA

INNE TEGO AUTORA

Jak Europa walczy z kryzysem mieszkaniowym

Mieszkalnictwo stało się jednym z głównych wyzwań stojących przed Europą. Większość krajów doświadczyła w ostatnich latach eskalacji cen, która pozbawiła wielu obywateli dostępu do mieszkań.
4 MIN CZYTANIA

Unia wprowadza przepisy regulujące AI

W tym tygodniu Parlament Europejski zatwierdził akt regulujący przepisy o sztucznej inteligencji. Jest to pierwsza na świecie taka regulacja dotycząca AI, która wkrótce stanie się prawem w Europie.
4 MIN CZYTANIA

Recykling odpowiedzią na upadający przemysł wydobywczy?

Czy recykling starej elektroniki ograniczy problem niedoboru pierwiastków ziem rzadkich? Zdaniem Brukseli akt o surowcach krytycznych rozwiąże lata zaniedbań w europejskim sektorze wydobywczym.
4 MIN CZYTANIA