fbpx
czwartek, 25 kwietnia, 2024
Strona głównaPodatkiDekada czekania na definicję budowli

Dekada czekania na definicję budowli

Rzecznik Praw Obywatelskich wystosował do ministra finansów pismo, w którym wyraża niepokój związany z definicją budowli. Rzecznik podkreślił, że konstytucyjność tego pojęcia zakwestionował Trybunał Konstytucyjny i od lat budzi ono problemy interpretacyjne.

Dla Rzecznika Praw Obywatelskich podstawą korespondencji z ministrem finansów był m.in. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 4 lipca 2023 r., w którym TK uznał za niekonstytucyjną definicję budowli i dał 18 miesięcy na zmiany w tym zakresie. Rzecznik chce wiedzieć, na jakim etapie prac jest resort finansów, bo do tej pory projekt, czy założenia do projektu, nie zostały upublicznione.

Wieloletni problem

Jak słusznie zauważa w swoim piśmie RPO kwestia braku precyzyjnej definicji budowli dla opodatkowania podatkiem od nieruchomości pozostaje nierozwiązana od ponad dekady. Istotnym mankamentem ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w tym zakresie – na co zwrócił uwagę TK, ale podkreślają to też eksperci podatkowi – jest odesłanie do przepisów Prawa budowlanego.

Zdaniem RPO to przykład negatywnych skutków wadliwej legislacji – zarówno dla podatników, jak i organów podatkowych (w przypadku podatku od nieruchomości organami podatkowymi jest ok. 2500 gmin).

„Mimo kolejnych wyroków Trybunału Konstytucyjnego i wielu wystąpień generalnych kolejnych Rzeczników Praw Obywatelskich, z apelami o pilne zmiany prawa, nie podjęto skutecznych działań naprawczych” – argumentuje w swoim piśmie RPO.

MF próbuje naprawić przepisy

Z pojawiających się informacji wiadomo, że resort finansów pracuje nad zmianą przepisów. Jednak trzeba też pamiętać, że to właśnie MF wskazywał, że zagadnienie podatku od nieruchomości jest bardzo skomplikowane, a zmiana definicji wymaga pogodzenia istotnych, rozbieżnych interesów podatników (w tym małych i średnich przedsiębiorstw) i jednostek samorządu terytorialnego będących beneficjentami podatku od nieruchomości.

18 miesięcy, to nie tak wiele

Jak już wspomniałam, 4 lipca 2023 r. zapadł wyrok TK, który stwierdził, że art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jest niezgodny z art. 84 i art. 217 konstytucji. Jednocześnie Trybunał orzekł, że przepis ten utraci moc obowiązującą po 18 miesiącach od ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw.

W uzasadnieniu tego wyroku – na co zwraca także uwagę RPO – wskazano, że takie odroczenie pozwoli ustawodawcy na przygotowanie i wprowadzenie nowej definicji legalnej budowli na potrzeby określenia przedmiotu podatku od nieruchomości, bez odwołań do ustaw spoza prawa podatkowego. W ocenie TK prawodawca – wprowadzając nową definicję budowli w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, która nie odwoływałaby się do ustaw niepodatkowych – powinien również zmienić obowiązującą definicję budynku, również odsyłającą dziś do Prawa budowlanego.

Rzecznik przypomina także, że w uzasadnieniu do orzeczenia z 2023 r. w sprawie niekonstytucyjności opodatkowania garaży w budynkach wielomieszkaniowych TK potwierdził, że system definicji w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych jest w dotychczasowym orzecznictwie i literaturze przedmiotu krytykowany, a problemy definicyjne nie zostały przez ustawodawcę rozwiązane.

Zdaniem TK pożądane byłoby, aby do dnia, kiedy nastąpi utrata mocy obowiązującej niekonstytucyjnych przepisów, czyli do końca 2024 r., ustawodawca dokonał stosownych modyfikacji w przepisach podatkowych.

Nienależyta legislacja do poprawy

Według RPO brak właściwej definicji budowli w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych jest rażącym przykładem nienależytej legislacji podatkowej. Wadliwość i niejednoznaczność definicji prowadzi do nierównego traktowania i braku przewidywalności w obszarze obowiązków podatkowych. Dlatego konieczne jest pilne podjęcie prac legislacyjnych nad zmianą w tym zakresie.

Rzecznik w swoim piśmie poprosił ministra finansów o przekazanie informacji na temat stanu prac legislacyjnych oraz harmonogram prac nad dostosowaniem ustawy o podatkach i opłatach lokalnych do wytycznych Trybunału Konstytucyjnego.

Wszyscy czekają na zmiany

Warto także dodać, że wielkimi orędownikami zmian w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych są także eksperci podatkowi, jednostki samorządu terytorialnego i podatnicy. Co więcej, uważają oni, że resort finansów nie powinien ograniczać się tylko do zmian w definicjach budowli i budynku, a po prostu napisać te przepisy na nowo. Jeśli w terminie tych 18 miesięcy wypracowanie nowych, dobrych przepisów nie będzie możliwe, MF powinien teraz skupić się na nowych definicjach, a prace nad szerszymi zmianami kontynuować, przy uwzględnieniu szerokich konsultacji ze wszystkimi zainteresowanymi stronami: ekspertami, samorządami i biznesem.

Ewa Konderak
Ewa Konderak
Od ponad 20 lat dziennikarka zajmująca się tematyką podatkową. Swoje artykuły publikowała na łamach ogólnopolskich dzienników prawno-gospodarczych, jak np. „Dziennik Gazeta Prawna” oraz portali gospodarczych, jak np. rp.pl. Ma także bogate doświadczenie w redagowaniu publikacji książkowych, współpracując z największymi wydawnictwami w Polsce. Ukończyła studia na Wydziale Dziennikarstwa i Nauk Społecznych na Uniwersytecie Warszawskim oraz podyplomowo Prawo Unii Europejskiej na tym samym Uniwersytecie.

INNE Z TEJ KATEGORII

Szykują nam nowy podatek. Efektem będą drastyczne podwyżki cen gazu, węgla i paliwa

Jak informuje „Rzeczpospolita”, węgiel będzie droższy nawet o połowę, a olej napędowy o ponad 50 gr na litrze. Taki będzie efekt wprowadzenia przez rząd nowego podatku wynikającego z unijnej dyrektywy o systemie handlu emisjami gazów cieplarnianych. Jej uchwalenie ma nastąpić do końca 2024 r.
2 MIN CZYTANIA

Apel rzecznika MŚP do premiera w sprawie składki zdrowotnej

Adam Abramowicz, rzecznik małych i średnich przedsiębiorców, zwrócił się do premiera Donalda Tuska z listem dotyczącym dwóch szczególnie ważnych dla przedsiębiorców zapowiedzi rządu.
2 MIN CZYTANIA

Będzie ZUS od wszystkich umów cywilnoprawnych?

Rząd prowadzi prace nad ozusowaniem wszystkich umów cywilnoprawnych oraz likwidacją tak zwanych zbiegów tytułów do ubezpieczeń społecznych.
2 MIN CZYTANIA

INNE TEGO AUTORA

Do końca marca roczne rozliczenie CIT

Podatnicy CIT mają do końca marca czas na rozliczenie podatku dochodowego od osób prawnych za 2023 rok. Trzeba tego dokonać na druku CIT-8.
3 MIN CZYTANIA

Urlop i choroba w kosztach kwalifikowanych

Przedsiębiorcy mogą ująć w kosztach kwalifikowanych na działalność badawczo-rozwojową wydatki poniesione na pracownika z tytułu urlopu, choroby i składek ZUS – potwierdza minister finansów w interpretacji ogólnej.
4 MIN CZYTANIA

Część firm będzie upubliczniać informacje o podatku dochodowym

Największe przedsiębiorstwa międzynarodowe będą musiały publikować sprawozdania o podatku dochodowym. To kolejny z elementów, który ma uszczelnić system podatkowy.
4 MIN CZYTANIA