fbpx
piątek, 12 lipca, 2024
Strona głównaPodatkiMożna już przeprowadzać inwentaryzację

Można już przeprowadzać inwentaryzację

W ramach przygotowania do sporządzenia sprawozdania za rok 2023, jednostki, których rokiem obrotowym jest rok kalendarzowy, już od 1 października mogą przeprowadzać inwentaryzację niektórych składników majątkowych.

Jednym z obowiązków jednostek prowadzących księgi rachunkowe jest okresowe ustalanie lub sprawdzanie drogą inwentaryzacji rzeczywistego stanu aktywów i pasywów. Obowiązek przeprowadzania inwentaryzacji jest powiązany ściśle z innym obowiązkiem wynikającym z przepisów o rachunkowości, a mianowicie z obowiązkiem rzetelnego i jasnego przedstawiania swojej sytuacji majątkowej i finansowej oraz wyniku finansowego. To właśnie z tej zasady wynika obligatoryjność przeprowadzania inwentaryzacji, ponieważ dane prezentowane w sprawozdaniach finansowych mogą być wiarygodne tylko wtedy, gdy dane księgowe zostały skonfrontowane ze stanem faktycznym.

Zasady inwentaryzacji poszczególnych składników aktywów i pasywów określają przepisy rozdziału 3 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości.

Zgodnie z tymi przepisami inwentaryzację aktywów i pasywów przeprowadza się co do zasady na ostatni dzień każdego roku obrotowego. Ustawa o rachunkowości wprowadza jednak ułatwienia polegające na wskazaniu terminów szczególnych, których zachowanie pozwala uznać termin (ostatni dzień roku) i częstotliwość (każdego roku) przeprowadzonej inwentaryzacji za dotrzymane w odniesieniu do poszczególnych składników podlegających inwentaryzacji. I tak termin i częstotliwość inwentaryzacji uważa się za dotrzymany, jeżeli inwentaryzację składników aktywów – z wyłączeniem aktywów pieniężnych, papierów wartościowych, produktów w toku produkcji oraz materiałów, towarów i produktów gotowych – rozpoczęto nie wcześniej niż 3 miesiące przed końcem roku obrotowego, a zakończono do 15. dnia następnego roku, ustalenie zaś stanu nastąpiło przez dopisanie lub odpisanie od stanu stwierdzonego drogą spisu z natury lub potwierdzenia salda – przychodów i rozchodów (zwiększeń i zmniejszeń), jakie nastąpiły między datą spisu lub potwierdzenia a dniem ustalenia stanu wynikającego z ksiąg rachunkowych. Przy czym stan wynikający z ksiąg rachunkowych nie może być ustalony po dniu bilansowym.

W konsekwencji w jednostkach, dla których rok obrotowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym inwentaryzacja może się rozpocząć nie wcześniej niż 1 października, a musi się zakończyć najpóźniej do 15 stycznia następnego roku.

Należy jednak podkreślić, że ułatwienie polegające na rozpoczęciu inwentaryzacji nie wcześniej niż 3 miesiące przed końcem roku obrotowego, a zakończenie do 15. dnia następnego roku dotyczą tylko dwóch z trzech metod przeprowadzania inwentaryzacji, tj. spisu z natury i potwierdzenia sald. Inwentaryzacja prowadzona drogą porównania danych ksiąg rachunkowych z odpowiednimi dokumentami i weryfikacji wartości tych składników powinna zostać przeprowadzona na ostatni dzień roku obrotowego. Oznacza to, że w przypadku jednostek, w których rok obrotowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym, inwentaryzacja składników aktywów drogą weryfikacji powinna zostać przeprowadzona na dzień 31 grudnia danego roku obrotowego (kalendarzowego).

Ustawa o rachunkowości nie reguluje zagadnień szczegółowego sposobu przeprowadzenia inwentaryzacji, zasad jej udokumentowania, w tym dat sporządzenia protokołów z inwentaryzacji i dat wydruków zestawienia sald kont ksiąg pomocniczych czy też dat zestawienia sald inwentaryzowanej grupy składników aktywów. Są to bowiem zagadnienia techniczno-organizacyjne i powinny zostać ustalone przez kierownika jednostki. Elementy te powinny być oczywiście ustalone i przyjęte przed datą rozpoczęcia inwentaryzacji.

Za inwentaryzację odpowiada kierownik jednostki. Ustawa o rachunkowości wymaga przy tym, aby inwentaryzacja przeprowadzona została na podstawie zarządzenia w sprawie inwentaryzacji oraz instrukcji inwentaryzacyjnej. Powinna ona zawierać m.in. informacje o: organizacji i przebiegu inwentaryzacji, jej zasadach, metodach oraz sposobach rozliczania i wyceny wyników; wyborze procedur liczenia i zapisywania poszczególnych rodzajów zapasów (liczenie, ważenie, obmiar, szacunek) oraz ustalonych harmonogramach; zasadach powoływania członków komisji inwentaryzacyjnej i zespołów spisowych oraz ich kompetencjach; oddzielnym inwentaryzowaniu wszystkich aktywów: wolnostojących, o obniżonej przydatności gospodarczej lub będących własnością stron trzecich; sposobie kontroli formularzy inwentaryzacyjnych; zagwarantowaniu kontroli obrotu w czasie spisu z natury, aby wynik inwentaryzacji nie był zniekształcony przez prowadzone na bieżąco czynności; ustaleniu stopnia zaawansowania produkcji niezakończonej; ewentualnych uproszczeniach stosowanych w trakcie inwentaryzacji; opisie niezbędnych dokumentów, czyli zarządzenia o wdrożeniu instrukcji inwentaryzacyjnej, zarządzenia zarządu w sprawie przeprowadzenia inwentaryzacji, oświadczenia osoby materialnie odpowiedzialnej przed inwentaryzacją oraz protokołu z przebiegu inwentaryzacji.

Marek Kutarba
Marek Kutarba
Prawnik i publicysta, ekspert w zakresie prawa podatkowego i finansów. Karierę zawodową rozpoczął od pracy w Izbie Skarbowej we Wrocławiu. Później związany z licznymi tytułami prasowymi, w tym największymi polskimi dziennikami gospodarczymi, w których pełnił funkcje redakcyjne i publikował na tematy podatkowe i gospodarcze. Autor książek i praktycznych poradników z zakresu prawa podatkowego. Obecnie właściciel firmy doradczej specjalizującej się w zarządzaniu finansowym i restrukturyzacji kosztów oraz kontent marketingu i litigation PR.

INNE Z TEJ KATEGORII

W tym roku Dzień Wolności Podatkowej przypada jeszcze później niż w roku ubiegłym!

Już po raz trzydziesty pierwszy Centrum im. Adama Smitha oblicza Dzień Wolności Podatkowej. W tym roku przypada on w piątek 28 czerwca, dopiero w 180 dzień roku! Na opłacenie wszystkich danin, czyli podatków, niezależnie od tego, jak się nazywają, w tym opłat i składek, które są przymusowe, pracujemy 179 (sto siedemdziesiąt dziewięć) z 366 dni, czyli o 8 dni dłużej niż w roku 2023.
5 MIN CZYTANIA

Szykują nam nowy podatek. Efektem będą drastyczne podwyżki cen gazu, węgla i paliwa

Jak informuje „Rzeczpospolita”, węgiel będzie droższy nawet o połowę, a olej napędowy o ponad 50 gr na litrze. Taki będzie efekt wprowadzenia przez rząd nowego podatku wynikającego z unijnej dyrektywy o systemie handlu emisjami gazów cieplarnianych. Jej uchwalenie ma nastąpić do końca 2024 r.
2 MIN CZYTANIA

Apel rzecznika MŚP do premiera w sprawie składki zdrowotnej

Adam Abramowicz, rzecznik małych i średnich przedsiębiorców, zwrócił się do premiera Donalda Tuska z listem dotyczącym dwóch szczególnie ważnych dla przedsiębiorców zapowiedzi rządu.
2 MIN CZYTANIA

INNE TEGO AUTORA

Podatek liniowy już nie tak popularny

W ciągu zaledwie roku, w wyniku zmian wprowadzonych Polskim Ładem, liczba podatników liniowego PIT zmalała o więcej niż jedną trzecią, a zapłacony przez nich podatek o jedną piątą. Równocześnie wzrosła tzw. efektywna stawka opodatkowania.
4 MIN CZYTANIA

Wydatki na wdrożenie KSeF można odliczyć podwójnie

Koszty związane z implementacją oprogramowania koniecznego do komunikacji z Krajowym Systemem e-Faktur mogą spełniać kryteria prac badawczo-rozwojowych (B+R), co umożliwia odliczenie kosztów kwalifikowanych w ramach ulgi na badania i rozwój. Taki wniosek wynika z interpretacji podatkowej wydanej przez Dyrektora KIS w styczniu 2024 r.
4 MIN CZYTANIA

Niepełny miesiąc pracy nie wpływa na potrącenia komornicze

Praca przez część miesiąca nie wpływa na kwotę wolną od potrąceń komorniczych. Jeśli pracownik jest zatrudniony na pełnym etacie, ale nie przepracował pełnego miesiąca (np. z powodu ustania stosunku pracy w trakcie miesiąca), obowiązujące przepisy nie pozwalają na zmniejszenie kwoty wolnej od potrąceń w ramach egzekucji komorniczej.
3 MIN CZYTANIA